भगवान। श्रूयतां यदि कुतुहलम्। हाः संपादित-सयंतन-कृत्ये, अत्रैव कुशाऽऽस्त्रां मधिष्ठिते मयि, परितः समासीनेषु विद्यार्थीवर्गेषु, धीर-समीर-स्पर्शन मंदमंदमांडोल्यमानसु व्रततिषु, समुदिते यामिनी-कामिनी-चंदनविंदों इव इंदों, कौमुदी-कपतेन सुधाधर्मिव वर्षति गगने, अस्मानति तम् शुश्रूषु श्वा मौनमाकलयत्सु-पतंग-कुलेषु कैरव-विकास-हर्ष-प्रकाश-मुखरेषु चचरीकेशु, अनादिाक्षरम्, कम्पमान-निःश्वसम्, श्रयत्कंठम्, घृघृतस्वन्म्, चात्रा चिमात्रम्, दीनतामयम्, अत्यवधान-श्रव्यत्वादनुमितदविष्ठतं क्रंदनमश्रौषम्।
See Answer →जातुषाभरणाय शोषमानं न शांत्ते, दुष्टाणा इव महामानस्तंभनिश्चलिदाः न घृण्ण्ति उपदेशम्, तृष्णाविषमुच्छिताः कनकमयमिव सर्व पश्यन्ति, इषाय इव पानभागतैक्षण्यः परा आद्यः विनाशन्ति, दुष्टितान्यपि फलानीव दण्डनिकेरैः महाकुलानि शतयन्ति। अकालकुसुमप्रसवा इव मनोहरकृतयोऽपि लोकविनाशेतव:, शमशानय इव अतिरौद्रभूतय:, तामीरिका इव अदूरदर्शिन:, उपसृष्टा इव क्षुद्रधिष्ठितभवना:, श्रूयमाणा अपि प्रेतपथा इवोडेदेजयन्ति, चिन्त्यमाना अपि महापातकाध्यवसाया इव अपूर्वमुपजनयन्ति, अनुदिवसमापुर्यमाना पापेनेव अध्मातमूर्तयो भवन्ति, तदवस्थाश्च व्यंजनात्श्रव्यतामुपगतः वल्मिकतृणयावस्थिताः जलबिन्दव इव पतितमप्यात्मानं नावगच्छन्ति।
See Answer →
एवं विद्यापि चान्या दुराचार्य कथमपि दैववशेन परिगृहीताः विक्ल्वा भवन्ति राजानः, सर्वविन्याधिष्ठानं च गच्छन्ति। तथाहि अभिषेकसमय एवं चैतेषां मङ्गलकलशजलैरिव प्रक्षाल्यते दाक्षिण्यम्। अग्निकार्यधूमेनेव मालिनीक्रियते हृदयम्, पुरोहितकुशाय सम्मर्नीभिरिव अपध्याते काशन्तिः, उष्णीशपतत् बंधेनेव अच्चयते जरागमनस्मरणम्, आत्पत्रमंडलनेव अप्सर्यते परलोकदर्शनम्, चामरपवनैरिव अपह्यते सत्यवादिता, वेन्दाण्डैरिव उत्सार्यन्ते गुणः, जयशब्दकलकनैरिव त्रिस्क्रियन्ते साधुवादः, ध्वजपट पल्लवैरिव परमृष्यते यशः।
See Answer →'शिशुपालवध' महाकाव्य के आधार पर युधिष्ठर की विशेषताओं का उल्लेख कीजिए।
See Answer →नीतिशातक 'के आधार पर 'विद्या' को स्पष्ट करें ।
See Answer →घंटामाघ' को स्पष्ट कीजिए ।
See Answer →रघुवंश महाकाव्य की कोई दो सूक्तियां लिखकर स्पष्ट कीजिये ।
See Answer →वैराग्य शतक का परिचय लिखिए।
See Answer →रघुवंश' महाकाव्य के आधार पर सुदिक्षणा की चारित्रिक विशेषताओं का वर्णन कीजिए।
See Answer →माघ का जीवन और उनके शैलीगत वैशिष्ट्य का वर्णन कीजिए।
See Answer →देवर्षि नारद का चरित्रचित्रण कीजिए ।
See Answer →भगवान श्रीकृष्ण का चरित्र चित्रण कीजिए।
See Answer →हर्तुर्याति न आयामं किमपि शं पुष्टिति यत्सर्वदा-
प्यर्थिभ्यः प्रतिपद्यमानमनिशं प्राप्नोति वृद्धिं परम्।
कल्पान्तेश्वपि न प्रयति निधनं विद्याख्यमन्तर्धनं
येषां तान्प्रति मनमुज्जत नृपाः कस्तैः सह सृधते।।।
See Answer →यदा किंचिन्नोऽहं द्विप इव मदानः संभवयं
तदा सर्वज्ञोऽस्मित्यभवद्वलितं मम मनः।
यदा किंचित्किनचिद् बुधजंसकसादवगतं
तदा मूर्योऽस्मिति ज्वर इव मदो में व्यपगत:।।
See Answer →तुल्येऽपराधे स्वर्भानुर्भानुमन्तं चिरेण यत्।
समन्वितमाशु यसते तन्मदमिनाः स्फुटकं फलम्।।
See Answer →सखा ग्रियान शत्रुश्च कृत्रिमता हि कार्यतः।
स्यातममित्रि मायरे च सहजप्राकृतावपि।।
See Answer →क्व सूर्यप्रभवो वंशः क्व चाल्पविषाय मतिः।
तितिरशुर्दुस्तरं मोहदुदुपेनास्मि सागरम्।।
तितिरशुर्दुस्तरं मोहदुदुपेनास्मि सागरम्।।
See Answer →