अधोलिखित पद्यांशों की ससन्दर्भ व्याख्या कीजिए: -
(अ) आरब्धे पटहे स्थिते गुरुजने भद्रासने लङ्घिते
स्कन्धोच्चारणनम्यमानवदनप्रच्योतितोये घटे ।
राजाहूय विसर्जिते मयि जनो धैर्येण मे विस्मितः
स्वः पुत्रः कुरुते पितुर्यदि वचः कस्तत्र भो ! विस्मयः ?
अथवा
हृदय ! भव सकामं यत्कृते शङ्कसे त्वं
शृणु पितृनिधनं तद् गच्छ धैर्यं च तावत् ।
स्पृशति तु यदि नीचो मामयं शुल्कशब्द-
स्त्वथ च भवति सत्यं तत्र देहो विशोध्यः ॥
(ब) पातुं न प्रथमं व्यवस्यति जलं युष्मास्वपीतेषु या
नादत्ते प्रियमण्डनाऽपि भवतां स्नेहेन या पल्लवम्।
आद्ये वः कुसुमप्रसूतिसमये यस्या भवत्युत्सवः
सेयं याति शकुन्तला पतिगृहं सर्वैरनुज्ञायताम्॥
अथवा
सङ्कल्पितं प्रथममेव मया तवार्थे
भर्तारमात्मसदृशं सुकृतैर्गता त्वम् ।
चूतेन संश्रितवती नवमालिकेय-
मस्यामहं त्वयि च सम्प्रति वीतचिन्तः ॥
(ग) वहति जलमियं पिनष्टि गन्धानियमियमुद्धूयते स्रजो विचित्राः ।
मुसलमिदमियञ्च पातकाले मुहरनुयाति कलेन हुङ्कृतेन ॥
अथवा
उल्लङ्घयन् मम समुज्ज्वलतः प्रतापं
कोपस्य नन्दकुलकाननधूमकेतोः ।
सद्यः परात्मपरिमाणविवेकमुढः
कः शालभेन विधिना लभतां विनाशम् ॥
(अ) इस पद्यांश में, लेखक ने राजा के व्यवहार की आलोचना की है। राजा ने गुरु के आदेश का पालन नहीं किया, जबकि गुरु की प्रतिष्ठा और शिक्षा का सम्मान करना आवश्यक था। जब राजा को बुरा फल मिला, तो उसने अपने पुत्र के द्वारा किए गए कृत्य को देखा _____ _____ _________ ______ ____ ____ ________ __________.
___ ____ ______ __________ ____ __________ _______.
_________ ___ __________ _______ _____ _______ _____ _____ _________ ______ ________.
_______ _________ _______ _________ ___ ______ ________ __________ _________ ________ _____.
________ _____ ________ ___ _________ ___ _____ _________ _____ __________.
__________ ___ ___ __________ _____ _______ ______ _______ _______.
_____ ______ __________ ______ _____ ____ ___.
__________ ______ ___ _________ __________ _______ _________ _______ ________ _____ ___ ______.
______ ___ _____ _____ _____ ______ ___ ______ __________ _______ _______.
_________ ______ ________ ____ _____ _____ _____ ____ ____ ________.
_______ __________ ___ _______ ___ _______ ___.
_______ ______ _________ __________ ____.
_______ _________ __________ _________ __________ ________ ______ _____ ____ _________ ____ ____.
______ ________ ______ ______ __________ ________ ________ __________ ______ ___ _______ ___.
________ ____ _________ ___ _________ _______ ___ _____ ____ _______.
_______ ____ __________ ______ _____ _____ ________ ______ _____ ___ _________.
___ ___ _____ __________ ______ ___ _____ ______ ___ ____.
____ __________ ______ __________ _________ _________ _________ ____ _______ _______ __________.
___ _______ _________ ____ ______ ____ __________ _____ _____ ___.
__________ ____ ___ __________ _____ ________ ___ ________.
_________ ____ _______ ________ ___ ____ ________.
_______ ____ _________ ___ _______ ___ _______ _____ ___ ______ _____ _____.
__________ ____ ___ __________ _______ _________ ______ ___ _______ _____.
_____ _____ ____ _________ _______ ________ ________ __________ _________.
___ ______ ___ _________ _________.
_____ ____ ____ ____ ______ ___ _____ _______ __________ __________ _______.
____ __________ ___ _________ ________ _____.
________.
Get Full Answer on WhatsApp